Als je wilt trouwen heb je in principe een geboorteakte nodig. Voor buitenlands geadopteerden is het niet altijd even makkelijk om een geboorteakte te bemachtigen. Soms is er wel een buitenlandse geboorteakte, maar voldoet deze niet aan de Nederlandse eisen. Toch kun je ook zonder geboorteakte trouwen. Hoe gaat trouwen na adoptie in zijn werk? 

Geadopteerden - Trouwen en erfrecht na adoptie.jpg

Melding voorgenomen huwelijk 

Als je wilt trouwen of een geregistreerd partnerschap wilt aangaan, moet je dit van te voren aan de gemeente laten weten. Vroeger heette dit in ondertrouw gaan. Sinds 2015 kun je via internet een ‘melding voorgenomen huwelijk’ doen. Dit moet je minimaal twee weken voor je huwelijk doen, maar sommige gemeenten hanteren een langere termijn. 

Bij een melding van een voorgenomen huwelijk controleert de ambtenaar van de burgerlijke stand je geboortegegevens in de Basisregistratie Personen (BRP). Als je in Nederland bent geboren zijn de gegevens in de BRP in beginsel op de geboorteakte gebaseerd. Als buitenlands geadopteerde kan het voorkomen dat je geboorteakte niet is geregistreerd in de BRP. In dat geval kan de ambtenaar van de burgerlijke stand om je geboorteakte vragen. 

Op zoek naar je geboorteakte 

Wanneer je op zoek bent naar je geboorteakte, kun je allereerst contact opnemen met de gemeente waarin je woont. Probeer in contact te komen met een ambtenaar die ervaring heeft met jouw situatie. Bij de gemeente kun je achterhalen of jouw geboorteakte daar ligt. Is dit niet het geval? Dan kun je contact opnemen met de afdeling Landelijke taken van de gemeente Den Haag. Zij kunnen voor je nagaan of jouw geboorteakte is geregistreerd in het Haags register voor geboorten. 

Sinds 1992 is de rechter die een adoptie uitspreekt wettelijk verplicht om de geboorteakte en de adoptie in de registers van de burgerlijke stand te laten inschrijven. Ook is wettelijk bepaald, dat wanneer er geen (buitenlandse) geboorteakte is, de rechter de geboortegegevens vaststelt. Zo heeft iedereen die na 1992 geadopteerd is een geboorteakte (of vergelijkbare akte). 

Geboorteakte uit het buitenland 

Voor buitenlands geadopteerden is het niet altijd even makkelijk om een geboorteakte te bemachtigen. In Nederland wordt na je geboorte een geboorteakte opgemaakt. In vrijwel elk land gebeurt (ongeveer) hetzelfde. Er zijn echter landen waarin dit niet (altijd) gebeurt. Het komt regelmatig voor dat geadopteerde kinderen zonder geboorteakte naar Nederland komen. 

Het is ook mogelijk dat er wél een geboorteakte is, maar dat deze niet aan de Nederlandse eisen voldoet. De akte wordt in dat geval niet ingeschreven in Nederland, maar moet eerst worden gelegaliseerd of omgezet. Voor meer informatie hierover kun je kijken op de website van de afdeling Landelijke Taken van de gemeente Den Haag

Kun je trouwen zonder geboorteakte? 

Is het niet mogelijk om jouw geboorteakte op te vragen bij de gemeente in jouw woonplaats én is de akte niet geregistreerd in het Haags Register voor geboorten? Dan kun je een beëdigde verklaring over je geboortegegevens afleggen tegenover de ambtenaar van de burgerlijke stand. 

Erfrecht na adoptie

Van wie erf ik?

Wanneer iemand overlijdt, wordt de nalatenschap in eerste instantie verdeeld over diens echtgenoot/echtgenote en kinderen. De wet (artikel 4:10 Burgerlijk Wetboek) geeft hierbij uitdrukkelijk aan dat het gaat om personen die in ‘familierechtelijke betrekking’ tot de overledene stonden.

Door adoptie worden de familierechtelijke banden met je biologische familie verbroken. Je bent nu juridisch het kind van je adoptieouders. Dit betekent dat wanneer één van je biologische ouders overlijdt, jij niet automatisch recht hebt op een deel van de erfenis. Je staat nu in familierechtelijke betrekking met je adoptieouders en zult dus van hen erven.

Erven van je biologische ouders

Je erft alleen van je biologische ouders als zij jou hebben opgenomen in hun testament. Juridisch gezien ben je echter geen kind meer van je biologische ouders. Dat heeft gevolgen voor het tarief van de erfbelasting (het successierecht). De Belastingdienst slaat je aan volgens het hoogste tarief: ‘derde verkrijgers’. Dit betekent dat jij meer belasting betaalt over het deel dat aan jou wordt nagelaten, dan kinderen die niet ter adoptie zijn afgestaan.

Als je een erfenis uit het buitenland krijgt, dan erf je meestal volgens het recht van het land van de erflater. In dat geval betaal je belasting in het land van de erflater volgens de wetgeving van dat land. Nederland kan dan geen aanspraak maken op de heffing van erfbelasting.

Bezwaar maken

In december 2011 heeft een geadopteerde hierover een klacht ingediend bij de commissie voor de Verzoekschriften en de Burgerinitiatieven. De man was direct na zijn geboorte ter adoptie afgestaan. In 2003 heeft hij zijn biologische moeder opgespoord en met haar een relatie opgebouwd. In 2009 overleed de biologische moeder en bleek dat zij haar zoon in haar testament voor de helft van de nalatenschap als erfgenaam had benoemd.

De staatssecretaris van Financiën heeft in deze specifieke situatie besloten om de hardheidsclausule* toe te passen. De man kreeg hierdoor dezelfde rechten toegewezen als een juridisch kind.

*Een bepaling in een wet of verordening die het mogelijk maakt om ten gunste van de belanghebbende af te wijken van wat in de wet of verordening is bepaald.

Deze uitspraak is niet juridisch bindend. Het is geen wettelijke regeling of aanpassing van een wet. Wel moeten gelijke gevallen, gelijk behandeld worden. Lees voor de omstandigheden en de beslissing van de commissie het verslag.

Wat moet je hiervoor doen

  1. Jouw biologische vader of moeder moet een testament laten opmaken. Hierin moet zijn vastgelegd wat hij of zij aan jou (zijn of haar afgestane kind) na wil laten.
  2. Als je biologische vader of moeder is overleden, doe je aangifte successierecht op basis van het tarief voor verwanten (kinderen).
  3. Wanneer de inspecteur van de Belastingdienst dit niet accepteert, moet je tegen de (hogere) aanslag bezwaar maken. In dit bezwaar doe je beroep op de hardheidsclausule, zoals toegepast door de Commissie voor de Verzoekschriften en de Burgerinitiatieven in haar uitspraak van 15 december 2011 (stukken Tweede Kamer der Staten Generaal, vergaderjaar 2011-1012 onder nummer 33030, nr. 9).

Let op: Of de staatssecretaris in jouw geval ook het tarief en de vrijstelling (die geldt voor (juridische) kinderen ) toepast , hangt af van de situatie. Is jouw situatie gelijk/vergelijkbaar aan de situatie waarover de commissie in december 2011 heeft besloten? Dan is de staatssecretaris hiertoe verplicht. Ligt jouw situatie anders? Dan kun je om een beslissing vragen door een klacht in te dienen bij de commissie voor de Verzoekschriften en de Burgerinitiatieven.