Seminar 2: Vormgeven aan openheid over afstamming

Dinsdag 6 februari 2018, 12.30 - 17 uur, Seats2Meet (Amersfoort CS)

In het tweede seminar gaan we in op het begrip 'openheid'. In de voorlichting en counseling aan betrokkenen en in de maatschappelijke discussie komt dit begrip vaak naar voren. Openheid kan betrekking hebben op uiteenlopende aspecten van afstamming. Welke invloed heeft dit op ouders en donorkinderen en welke verschuivingen zijn te zien in de rechtspraak rond afstammingsinformatie? 

Het concreet vormgeven aan openheid blijkt soms lastig. Bijvoorbeeld voor ouders die zich hadden voorgenomen om hun kind te vertellen over de ontstaansgeschiedenis, maar dit moment toch voor zich uitschuiven. Wat zijn handvatten voor ouders om hier toch over te beginnen en hoe kun je ze hierin begeleiden?

En, hoe denken volwassen donorkinderen zelf eigenlijk over openheid? Wat kunnen we van hun ervaringen leren en welke aandachtspunten geven zij aan ons mee? 

Programma

12.30 uur Inloop

13.00 uur Opening en welkom

Door Mariëlle van Oort, voorzitter 

13.10 uur Inleiding

Door Ellen Giepmans, directeur bestuurder Fiom

13.20 uur Openheid: simpel toch!...of niet?

Presentatie door Astrid Indekeu

Openheid ….een woord met een hele geschiedenis, met vele connotaties en vele lagen. Openheid naar wie? Vanuit wie? Met wie? Is openheid anders voor mannen of vrouwen? (wens)ouders, donor of kind? Of in families na eicel-of spermadonatie? Makkelijker voor lesbische paren of alleenstaande moeders? Verandert openheid door de jaren heen? Is hierin ook een rol weggelegd voor fertiliteitsklinieken, counselors of misschien ook maatschappij breed? Astrid Indekeu licht deze vragen toe vanuit wetenschappelijk perspectief met concrete verwijzingen naar de praktijk. 

14.05 uur Vragen en toelichting

14.15 uur Ervaringsverhaal 

In gesprek met Veerle Laureyns

Veerle werd in 2004 moeder van een zoon na eiceldonatie. Zij breekt een lans voor meer openheid en begrip voor de psychosociale impact bij een keuze voor donorconceptie. 

14.30 uur Pauze

15.00 uur Openheid als basis

Presentatie door Ties van der Meer, Stichting Donorkind

Als we luisteren naar de ervaringen van donorkinderen, ouders en donoren dan kunnen we niet anders dan concluderen dat openheid noodzakelijk is bij gezinsvorming met gebruik van gedoneerde sperma- of eicellen. Het vraagt echter als basis ook een visie op het begrip ‘familie’ en een visie op de verhouding tussen kinderen, ouders, donoren en professionals. In mijn presentatie geef ik een aanzet tot een voorlopige visie onder andere gebaseerd op mijn ervaring met donorkinderen en ouders vanuit de stichting Donorkind. 

15.20 uur Vragen en toelichting

15.30 uur Het recht op afstammingsinformatie?  

Presentatie door Laura Bosch, juridisch adviseur Kinderrechten en Seksuele Uitbuiting bij Defence for Children-ECPAT

Wat zegt het internationale Verdrag over de Rechten van het Kind eigenlijk over donorconceptie? En het Nederlandse recht in theorie en de praktijk? Wat betekent de rechtszaak tegen kliniek Bijdorp eigenlijk voor donorconceptie? Deze vragen en meer worden besproken door Laura Bosch, Juridisch Adviseur Kinderrechten. Steeds zal hierbij met name aandacht worden gegeven voor het perspectief van de kinderen en volwassenen die voortkomen uit donorconceptie. Recente jurisprudentie en de betekenis daarvan voor de praktijk wordt eveneens meegenomen.
 

16.00 uur Ervaringsverhaal

In gesprek met Esther Heij, moeder van twee donorkinderen.

Esther koos destijds bewust voor een niet-anonieme donor in de kliniek van de arts Karbaat. Er blijkt nu echter toch sprake van een anonieme donor. Ze vertelt welke impact dit gegeven heeft op haar en haar gezin. 

16.20 uur In gesprek met elkaar

17.00 uur Afsluitende borrel

Voorzitter

Mariëlle van Oort

Mariëlle van Oort is eigenaar en directeur van Van Oort & Van Oort Public Affairs en Communicatie en de PA-academie, het kennisplatform voor public affairs, belangenbehartiging en lobby. Marielle heeft ruim twintig jaar public affairs ervaring en heeft grote affiniteit met de gezondheidszorgsector.

Marielle van Oort Dagvoorzitter seminar Wie is de donor

Sprekers

dr. Astrid Indekeu

Astrid Indekeu is psychologe, seksuologe en doctor in de Biomedische Wetenschappen. Zij was tien jaar werkzaam als klinisch psychologe-seksuologe in ziekenhuizen, waar zij families begeleidde die geconfronteerd werden met medische aandoeningen. Sinds 2009 spitste zij zich toe op wetenschappelijk onderzoek en in 2013 promoveerde zij aan de Universiteit van Leuven (BE) op de psychosociale aspecten van ouderschap na donorconceptie. Het promotieonderzoek vertaalde zij naar een breder publiek in haar boek ”Anders en toch gewoon. Families na donorconceptie” (2016).

Momenteel is ze werkzaam aan het Karolinska Instituut te Stockholm, waar ze een vergelijkend onderzoek doet tussen families na donorconceptie in de Zweedse en Belgische maatschappij. Astrid combineert wetenschappelijk onderzoek met klinische ervaring en is als wetenschappelijk adviseur betrokken bij de vzw Donorfamilies (BE) en de vzw Donorkind (BE).

Astrid Indekeu Wie is de donor

Veerle Laureyns

Sinds een aantal jaren is Veerle in België actief in de vzw Donorfamilies. Ze vertelt anderen over haar ervaringen, geeft workshops en heeft gesprekken met ouders en met mensen met een kinderwens. Veerle beheert samen met een vriendin een veel bezochte website Eicelacceptatie voor lotgenoten. 
 

Veerle Laureyns ervaringsverhaal seminar Wie is de donor

Ties van der Meer

Ties van der Meer is docent Sociaal Werk aan de Haagse Hogeschool en voorzitter van Stichting Donorkind. Door zijn eigen ervaring donorkind, donor en sociaal professional heeft hij een bijzondere visie op de praktijk van kunstmatige bevruchting. Als voorzitter van Stichting Donorkind combineert hij zijn persoonlijke ervaring, zijn blik als sociaal professional en kennis van het sociale domein om de huidige praktijk te ontwikkelen zodat de rechten donorkinderen hier centraal in komen te staan. Online en face to face brengt hij donorkinderen, donoren en ouders met elkaar in contact zodat zij op kunnen komen voor hun rechten en zelf regie kunnen voeren over hun (biologische) familiebanden.  

Ties van der Meer

Foto: Frank Ruiter

Laura Bosch

Laura Bosch is jurist en werkzaam als juridisch adviseur bij Defence for Children – ECPAT Nederland, een internationale organisatie die opkomt voor de rechten van kinderen. Defence for children onderzoekt door middel van strategisch procederen hoe het recht op afstammingsinformatie is gewaarborgd in Nederland. Laura voert namens Defence for Children de nationale en internationale lobby rond vraagstukken over commercialisering van kinderen, afstamming, interlandelijke adoptie en draagmoederschap. Het VN-Kinderrechtenverdrag en alle daaruit voortvloeiende jurisprudentie en andere internationale verdragen zijn het uitgangspunt van Defence for Children om kinderrechten geïmplementeerd te krijgen en de naleving te monitoren.

Laura Bosch